Altyapı seçimini tahminle değil, kriterle yap

1. Satış modelin altyapıyı belirler

Kime sattığın, ihtiyacın olan yetenekleri baştan daraltır. Aynı altyapı hem son tüketiciye hem bayiye satış için ideal olmak zorunda değil.

B2C, son tüketiciye satış

Kritik olan hız, mobil deneyim ve kampanya esnekliği. Ürün sayfası ne kadar hızlı açılıyor, sepette kaç adım var, kupon ve indirim kurallarını kod yazmadan kurabiliyor musun. Terk edilmiş sepet kurtarma ve iyi bir arama motoru burada doğrudan ciroya dokunur.

B2B, bayi ve toptan satış

Bambaşka bir dünya. Bayiye özel fiyat listesi, cari hesap ve bakiye takibi, minimum sipariş adedi, koli katları, vadeli ödeme, teklif verme akışı. Bunları sonradan eklenti ile çözmek genelde hem pahalı hem kırılgan olur.

E-ihracat

Çoklu dil ve çoklu para birimi listede yazıyor diye yeterli sanma. Asıl sorular şunlar: fiyatlar kur değişince otomatik güncelleniyor mu, ülkeye göre vergi ve gümrük hesaplanıyor mu, yurt dışı ödeme yöntemleri ve kargo entegrasyonları hazır mı, çeviriler ürün bazında yönetilebiliyor mu.

Dijital ürün ve abonelik

Tekrarlayan tahsilat, lisans veya erişim yönetimi, iptal ve iade akışı, başarısız ödemede yeniden deneme. Klasik ürün kataloğu mantığı burada yetmez.

2. Bulut mu, açık kaynak mı?

Bu soru "hangisi daha iyi" değil, "kodu kim yönetecek" sorusudur. Teknik ekibin yoksa açık kaynak ucuz değil, sadece faturası sonra gelir.

3. Gerçek maliyet: neden yıllık sormalı

Aylık paket ücreti, toplam maliyetin çoğu zaman yarısından azıdır. Sihirbazda bütçeyi yıllık sormamızın sebebi bu. Bir yılın toplamını çıkarırken şu kalemleri de yaz:

• Paket ya da lisans ücreti, yıllık ödemede indirim varsa onunla
• Tema: hazır tema bir kerelik, özel tasarım genelde ciddi bir kalem
• Entegrasyonlar: kargo, e-fatura, pazaryeri, sanal POS. Bazıları pakete dahil, bazıları aylık ek ücret
• İşlem komisyonu: bazı altyapılar ciro üzerinden pay alır, yüksek hacimde en büyük kalem bu olur
• Sanal POS komisyonu ve taksit maliyeti
• Kurulum, veri aktarımı ve eğitim
• Bakım ve destek paketi
• Açık kaynak kullanıyorsan sunucu, yedekleme, SSL ve geliştirici zamanı

Sık yapılan hata: ciro üzerinden komisyon alan bir altyapıyı, sabit ücretli bir altyapıyla bugünkü cironla kıyaslamak. Hedeflediğin ciroyla hesapla; iki yıl sonra sıralama tersine dönebilir.

4. Ölçek: bugünü değil iki yıl sonrasını sor

100 ürünle sorunsuz çalışan bir kurulum, 10.000 üründe listeleme ve filtreleme tarafında zorlanabilir. Satıcıya sorulacak somut sorular: kaç ürüne kadar test edilmiş bir kurulum var, varyantlı üründe limit nedir, kampanya dönemindeki eş zamanlı ziyaretçi sınırı ne, sipariş sayısı arttığında paket değiştirmek gerekiyor mu.

5. Entegrasyonlar ilk yılın gizli maliyeti

Türkiye'de bir e-ticaret sitesinin ayakta durabilmesi için genelde şu bağlantılar gerekir: kargo firmaları, e-fatura ve ön muhasebe, sanal POS, pazaryerleri, pazarlama araçları. Bir altyapının bunları hazır sunması ile yapılabilir demesi arasında aylar ve ciddi bir fatura farkı vardır.

Her entegrasyon için tek tek sor: hazır mı yoksa geliştirme mi gerekiyor, ek ücreti var mı, çift yönlü mü çalışıyor (stok da geri geliyor mu), hata olduğunda kim müdahale ediyor.

6. Taşınma: veriyi geri alabiliyor musun?

Sözleşme imzalamadan önce çıkış kapısına bak. Ürünleri, müşterileri ve siparişleri standart bir biçimde dışa aktarabiliyor musun? URL yapın değişirse eski adresler için 301 yönlendirme kurabiliyor musun? Bu iki sorunun cevabı "hayır" ise altyapıyı değil, bir bağımlılığı seçiyorsun demektir.

Taşınmada en çok kaybedilen şey trafiktir. Mevcut sitenden geliyorsan yönlendirme planını ilk günden iste.

7. Destek, altyapı kadar belirleyici

Kampanya günü ödeme almıyorsan, özellik listesi hiçbir işe yaramaz. Destek kanalı ne (telefon, panel, e-posta), yanıt süresi taahhüdü var mı, mesai dışında ne oluyor, Türkçe destek gerçekten Türkçe mi. Kullanıcı yorumlarında en çok bu başlıkta ayrışma görüyoruz.

Sık sorulan sorular